Łużowa Góra jest jedną z najwyższych i najlepiej zachowanych wydm parabolicznych Puszczy Kampinoskiej. Na jej południowym ramieniu, stykającym się bezpośrednio z kompleksem bagna Łuże, odkryto najstarsze ślady osadnictwa na terenie Kampinoskiego Parku Narodowego. To obszar cenny przyrodniczo, a jednocześnie udostępniany turystom.
Atomowa kwatera w sercu wydmy
W latach 60. XX wieku na północnym ramieniu wydmy rozpoczęto budowę obiektów, które miały stanowić bezpieczną kwaterę dla dowództwa Układu Warszawskiego na wypadek wojny atomowej. Prace prowadzono aż do późnych lat 80. Powstał wówczas kompleks trzech budowli połączonych podziemnymi korytarzami, znany jako:
- Zapasowe Dowództwo Układu Warszawskiego,
- Atomowa Kwatera Dowodzenia,
- Kompleks 7215.
W trakcie budowy miejsce odwiedzały ważne osobistości, m.in. gen. Wojciech Jaruzelski oraz sowiecki marszałek Wiktor Kulikow.
Od wojskowej tajemnicy do ochrony przyrody
Po zakończeniu zimnej wojny, w latach 90., obiekty przestały być potrzebne wojsku. W 2003 roku przekazano je Kampinoskiemu Parkowi Narodowemu. Z czasem niszczejące budynki stały się zagrożeniem dla osób, które pojawiały się tu nielegalnie, dlatego nadziemne obiekty powojskowe rozebrano.
W ich miejsce:
- odtworzono siedlisko rzadkich i cennych muraw napiaskowych,
- podziemny budynek halowy przystosowano dla hibernujących tu nietoperzy, znacząco poprawiając im warunki życia.
Podjęto decyzję, aby to miejsce służyło przede wszystkim realizacji głównego zadania parku narodowego — ochronie przyrody, a równocześnie stało się wartościową przestrzenią edukacyjną i turystyczną.
Atrakcje i infrastruktura dla turystów
Wytyczono i oznakowano ścieżkę spacerową, prowadzącą:
od parkingu w Dąbrowie, przez Łużową Górę, dalej na północ do czarnego szlaku, aż do Kamienia Ułanów Jazłowieckich (Nadłuże).
Na terenie porośniętym murawami napiaskowymi powstały:
- kładka turystyczna,
- schody ułatwiające zejście z wydmy w kierunku położonego nieopodal miejsca straceń z czasów II wojny światowej,
- cztery tablice edukacyjne opisujące historię i walory przyrodnicze tego miejsca.
Mural, który zostaje w pamięci
Szczególnym elementem, który przyciąga uwagę i zachęca turystów do powrotu, jest okazały mural namalowany na jedynej ścianie ukrytego w wydmie budynku halowego. Przedstawia nietoperza – gacka brunatnego, jednego z mieszkańców tych podziemi. Dolna część muralu prezentuje także rośliny charakterystyczne dla muraw napiaskowych, m.in.:
- kocanki piaskowe,
- szczotlichę siwą,
- goździka piaskowego,
- chabra nadreńskiego.